ABD yönetimi, İsrail basınında yer alan çarpıcı iddialara göre, Gazze Şeridi'nde yaşanan yıkımın temizlenmesi ve yeniden inşa sürecinin başlaması için sorumluluğu tamamen İsrail'e yükledi.
Milyonlarca Tonluk Enkazın Maliyeti İsrail'e Ait Olacak
İsrail ile Filistin arasındaki çatışmaların ardından bölgede oluşan devasa yıkım, diplomatik masanın en önemli gündem maddelerinden biri haline geldi. İsrail medyasında geniş yer bulan haberlere göre, Washington yönetimi Tel Aviv'e resmi bir talepte bulunarak, Gazze Şeridi'nde iki yıl süren şiddetli saldırıların yarattığı enkazın kaldırılmasını istedi. Haberde, ABD'nin milyonlarca ton molozun temizlenmesi için gereken tüm maddi ve teknik maliyetlerin İsrail tarafından karşılanması gerektiğini bildirdiği aktarıldı.
Konuya yakın İsrailli bir siyasi kaynağa dayandırılan bilgilere göre, Tel Aviv yönetimi ABD'nin bu zorlu talebini prensipte kabul etti. Uluslararası raporlar, bölgedeki yıkımın boyutunu gözler önüne seriyor. The Wall Street Journal'da (WSJ) yer alan verilere göre, İsrail saldırıları Gazze'de geriye yaklaşık 68 milyon tonluk devasa bir moloz yığını bıraktı. Birleşmiş Milletler verileri ise bu enkazın kaldırılmasının yıllar alacağını ve çok ciddi bir finansman kaynağı gerektirdiğini ortaya koyuyor.
'Yıkımı Kim Yaptıysa Faturayı O Öder'
ABD'nin bu hamlesinin zamanlaması ise oldukça dikkat çekici bulundu. Söz konusu gelişme, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani'nin yaptığı kritik açıklamaların hemen ardından geldi. Katarlı bakan, Ukrayna'daki yıkımın yeniden inşa sorumluluğunun Rusya'ya ait olduğu gibi, Gazze'nin maliyetinin de Arap ülkeleri tarafından değil, bizzat İsrail tarafından üstlenilmesi gerektiğini vurgulamıştı. ABD'nin de bu görüşe paralel olarak baskıyı artırdığı belirtiliyor.
Ateşkesin Geleceği ve Çok Uluslu Güç Planı
Diplomatik trafiğin bir diğer önemli başlığı ise bölgenin güvenliği ve rehinelerin durumu. İsrail'in, cesedi Gazze'de tutulan askeri Ran Gwili'nin gömüldüğü yerle ilgili arabuluculara bilgi verdiği ve ateşkes sürecindeki ilerlemenin bu cenazenin iadesine bağlı olduğunu ilettiği öğrenildi.
Öte yandan Washington yönetimi, 2026 yılının başlarında Gazze'de güvenliği sağlamak amacıyla ABD liderliğinde çok uluslu bir istikrar gücü oluşturulması için çalışmalarını hızlandırdı. Plana göre, Endonezya ve Azerbaycan'ın bu güce asker göndermeye istekli olduğu, diğer ülkelerin ise asker yerine lojistik ekipman ve eğitim desteği sağlamayı değerlendirdiği ifade edildi.
Trump'ın Planında İkinci Aşama Bekleniyor
Süreç, ABD Başkanı Donald Trump'ın öncülüğünde ilerleyen barış planı çerçevesinde şekilleniyor. 9 Ekim'de Mısır'da onaylanan ve 18 Kasım'da Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından tasdik edilen ateşkes planının ilk aşaması halen yürürlükte. Trump, yakın zamanda yaptığı açıklamada planın ikinci aşamasına geçileceğini ve Gazze Barış Kurulu üyelerinin 2026 başında duyurulacağını belirtmişti. Ancak sahada İsrail ordusunun, varılan ateşkese rağmen zaman zaman Filistinlilere yönelik saldırılarına devam etmesi, sürecin kırılganlığını korumasına neden oluyor.
AA
