Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), yörüngedeki görev süreci devam eden bir astronotun rahatsızlanması üzerine kritik bir karar almıştı. Ajans, Uluslararası Uzay İstasyonu (ISS) tarihinde bir ilke imza atarak, 'ciddi' ancak detayları gizli tutulan bir sağlık sorunu nedeniyle tıbbi tahliye sürecini başlatacağını duyurmuştu. Uzay çalışmalarında nadir görülen bu durum, istasyonun 25 yıllık operasyonel geçmişinde bir dönüm noktası olarak kayıtlara geçti.
Cuma gecesi sosyal medya üzerinden yapılan resmi duyuruya göre, mürettebat üyelerinin istasyondan ayrılış süreci netleşti. Planlamalara göre ekip, 14 Ocak Çarşamba günü Doğu Standart Saati ile en erken 17.00'de istasyondan ayrılacak. Dönüş yolculuğunun ardından kapsülün, hava koşulları ve kurtarma şartlarına bağlı olarak 15 Ocak Perşembe sabahı erken saatlerde California yakınlarına inmesi hedefleniyor. Yaşanan bu beklenmedik gelişme nedeniyle NASA, yılın ilk planlı uzay yürüyüşünü de iptal etmek zorunda kaldı.
Sağlık Sorununun Ciddiyeti ve Tahliye Kararının Perde Arkası
NASA Yöneticisi Jared Isaacman, Perşembe günü düzenlenen basın toplantısında kararın gerekçelerini detaylandırdı. Baş Sağlık ve Tıbbi Yetkili Dr. James Polk ve ajans liderliği ile yapılan kapsamlı görüşmelerin ardından bu sonuca vardıklarını belirten Isaacman, 'Mürettebat-11'in (Crew-11) planlanan ayrılış tarihinden önce geri dönmesinin astronotlarımızın yararına olduğuna karar verdim. Bu ciddi bir tıbbi durum ve bu yolu izlememizin nedeni de budur' ifadelerini kullandı. Hasta mahremiyeti gerekçesiyle rahatsızlanan astronotun kimliği veya hastalığın ne olduğu hakkında herhangi bir bilgi paylaşılmadı.
25 Yıllık Tarihte Bir İlk: Acil Değil Ancak Riskli Durum
Dr. Polk, durumun aciliyet derecesine açıklık getirerek kamuoyunu bilgilendirdi. Astronotun durumunun 'kesinlikle stabil' olduğunu vurgulayan Polk, bunun anlık bir acil tahliye operasyonu olmadığının altını çizdi. Polk, 'Hemen ayrılıp astronotu aşağı indirmiyoruz, ancak teşhisin ne olduğuna dair belirsizlik ve devam eden risk, o astronotun gemide kalması durumunda süregelen bir tehlike anlamına geliyor' şeklinde konuştu. Bu açıklama, operasyonun bir kurtarma görevinden ziyade, riski minimize etmeyi amaçlayan bir erken dönüş planı olduğunu ortaya koydu.
Ağustos ayında bir SpaceX kapsülü ile istasyona ulaşan Crew-11 ekibi, ABD'li komutan Zena Cardman liderliğinde dünyaya dönecek. Geri dönecek grupta Cardman'ın yanı sıra NASA astronotu Mike Fincke, Japon astronot Kimiya Yui ve Rus kozmonot Oleg Platonov yer alıyor. İstasyonda kalarak yaşamaya ve çalışmaya devam edecek isimler ise ABD'li astronot Chris Williams ile Rus kozmonotlar Sergei Mikayev ve Sergei Kud-Sverchkov olacak. NASA, işletme maliyetleri yüksek olan ve yaşlanan uzay istasyonunu 2030'un sonları veya 2031'in başlarında yörüngeden çıkarmayı planlıyor.
