NASA'nın insanlığı yeniden Ay'a götürmeyi hedefleyen devasa roketi, yarım asırdan fazla bir süre sonra gerçekleştirilecek ilk astronotlu Ay uçuşu için fırlatma rampasına doğru yola çıktı. Cumartesi günü şafak vakti başlayan bu kritik transfer, uzay ajansının önümüzdeki ay gibi erken bir tarihte gerçekleştirmeyi planladığı tarihi görev için en önemli dönemeçlerden biri olarak kabul ediliyor.
Yarım Asır Sonra İlk Kez Astronotlu Uçuş Heyecanı
Kennedy Uzay Merkezi'nde bulunan Araç Montaj Binası'ndan (VAB) çıkarılan 98 metre yüksekliğindeki devasa roket, saatte yaklaşık 1,6 kilometre hızla ilerleyerek 6 kilometrelik yolculuğuna başladı. Bu tarihi ana tanıklık etmek isteyen binlerce uzay merkezi çalışanı ve aileleri, sabahın erken saatlerinde dondurucu soğuğa rağmen bir araya geldi.
Kalabalığın coşkusuna NASA'nın yeni yöneticisi Jared Isaacman ve görevde yer alacak dört astronot da eşlik etti. Apollo programı sırasında 24 astronotu Ay'a gönderen Saturn V roketleri için 1960'larda inşa edilen binadan Space Launch System (SLS) roketinin çıkışı, izleyenlerde büyük bir hayranlık uyandırdı. Görev komutanı Reid Wiseman, bu anı 'Burada olmak için harika bir gün, gerçekten hayranlık uyandırıcı' sözleriyle özetledi.
Toplamda 5 milyon kilogram ağırlığa sahip olan Space Launch System (SLS) roketi ve üzerindeki Orion mürettebat kapsülü, Apollo ve uzay mekiği dönemlerinden kalan ancak SLS'nin ekstra ağırlığı için güncellenen devasa bir taşıyıcı üzerinde taşındı. Bu roketin ilk ve tek uçuşu, Kasım 2022'de mürettebatsız olarak gerçekleştirilmiş ve Orion kapsülü Ay yörüngesine gönderilmişti.
NASA yetkilisi John Honeycutt, roketin çıkışından hemen önce yaptığı açıklamada, 'Bu kez hisler çok farklı; rokete mürettebat yerleştiriyoruz ve onları Ay'ın çevresine götürüyoruz' ifadelerini kullandı. İlk test uçuşunda yaşanan ısı kalkanı hasarı ve kapsüldeki diğer teknik sorunlar, bu insanlı görevin bugüne kadar ertelenmesine neden olmuştu.
Mürettebat ve 10 Günlük Kritik Görev
Astronotlar bu görevde Ay'a iniş yapmayacak veya yörüngeye girmeyecek. Bunun yerine, 'Ay'a bir dokunuş' niteliğinde olan ve yaklaşık 10 gün sürecek bir uçuşla Ay'ın etrafından dolaşıp geri dönecekler. İnsanlığın Ay yüzeyine yeniden ayak basması ise Artemis programının üçüncü uçuşuna, yani birkaç yıl sonrasına planlanmış durumda.
Görevde yer alacak ekip; deneyimli NASA astronotları Reid Wiseman, pilot Victor Glover ve Christina Koch ile ilk uzay uçuşunu bekleyen eski savaş pilotu Kanadalı astronot Jeremy Hansen'den oluşuyor. Bu ekip, 1972'de Apollo 17 ile Ay programını sonlandıran Gene Cernan ve Harrison Schmitt'ten bu yana Ay'a giden ilk insanlar olacak. O dönem Ay yüzeyinde yürüyen 12 astronottan bugün sadece dördü hayatta ve en yaşlıları olan Buzz Aldrin salı günü 96 yaşına girecek.
NASA, kesin fırlatma tarihini doğrulamadan önce şubat ayı başlarında rampada bir yakıt dolum testi gerçekleştirmeyi bekliyor. Yönetici Isaacman, gazetecilere yaptığı açıklamada, 'Yakıt demosunu tamamlayana kadar gerçek bir fırlatma tarihi verme niyetimiz yok' şeklinde konuştu. Uzay ajansının önünde, mart ayına sarkmadan önce fırlatmayı gerçekleştirebilmek için şubat ayının ilk yarısında sadece beş günlük dar bir takvim aralığı bulunuyor.
